Sinds woensdag 1 november 2023 is het boek Farao Seti I in de boekhandel te koop. Dit rijk geïllustreerde boek is van de hand van de Egypte-liefhebber Dave Boots. Voor de totstandkoming ervan heeft hij gedegen onderzoek gedaan naar wat er binnen de egyptologie bekend is over deze illustere farao uit de 19de dynastie. Zoals de auteur het zelf beschrijft wordt Seti I in de geschiedschrijving vaak overschaduwd door zijn megalomane zoon Ramses II. Volkomen onterecht. Seti, geboren als burger, behoort namelijk tot de grootste farao’s die Egypte heeft gekend. Hij bracht het land na een onrustige periode terug in stabieler vaarwater en liet monumenten neerzetten die worden geroemd als de mooiste van Egypte. Van een enorme zaal vol zuilen en een tempel vol schitterende reliëfs tot een kleurrijke graftombe die zich meer dan honderd meter diep de rotsen inboort. Wie was Seti? Wat deed hij? Hoe zag zijn wereld eruit?
De complete tekst van het boek is op inhoud beoordeeld door egyptoloog Huub Pragt. Het boek is in hardcover verschenen bij Walburg Pers en telt 208 pagina’s. De prijs bedraagt € 29,99.
Meer informatie en bestellen: Farao Seti I.
Archieven naar categorie: Nieuws
De mastaba van Ptahsjepses herontdekt in Aboesir
![De mastaba van Ptahsjepses te Aboesir - foto Archive of the Czech Institute of Egyptology Faculty of Arts Charles University](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/De-mastaba-van-Pthasjepses-te-Aboesir-foto-Archive-of-the-Czech-Institute-of-Egyptology-Faculty-of-Arts-Charles-University--300x225.jpg)
De mastaba van Ptahsjepses te Aboesir – foto Archive of the Czech Institute of Egyptology Faculty of Arts Charles University
De Tsjechische archeologische missie te Aboesir staat onder leiding van Miroslav Barta. In oktober 2023 werd bekend gemaakt dat hij een zeldzame ontdekking heeft gedaan. Tijdens twee archeologische seizoenen van 2022 en 2023 werd de verloren gewaande mastaba van de hoge ambtenaar Ptahsjepses teruggevonden en grondig onderzocht. De mastaba dateert uit de 5de dynastie en werd 160 jaar geleden gedeeltelijk opgegraven door Auguste Mariette. Deze beroemde Franse archeoloog liet destijds de prachtige schijndeur uit de cultuskapel halen. Ook de met hiërogliefen versierde latei, die oorspronkelijk boven de ingang van de cultuskapel zat, werd uit het graf verwijderd. Deze twee buitengewone monumentale objecten zijn tegenwoordig te bewonderen in het British Museum. Niet lang na de ontdekking verdween het graf weer onder het woestijnzand. De schijndeur uit het graf van Ptahsjepses bleek voor de egyptologie van groot belang te zijn. Het bevat namelijk een uitgebreide en unieke biografie van de ambtelijke carrière van Ptahsjepses. Het vertelt het verhaal van zijn opleiding aan het hof van koning Menkaoera uit de 4de dynastie. Ook doet hij verslag van zijn huwelijk met Chamaät, de dochter van koning Weserkaf uit de 5de dynastie. Het is de oudst bekende verwijzing naar een ambtenaar van niet-koninklijke bloede die met een koningsdochter is gehuwd. Bovendien wordt op de latei verwezen naar een van de vroegste getuigenissen van de god Osiris. Tijdens de opgraving werd een uitgebreide 42 meter lange en 22 meter brede bovenbouw van de mastaba volledig blootgelegd en gedocumenteerd. Het omvat een relatief goed bewaarde kapel met wandschilderingen bij de ingang. In de sarcofaag hebben de archeologen de nog vrijwel intacte mummie van de Ptahsjepses aangetroffen. Onderzoek aan de mummie toont aan dat de ambtenaar een relatief hoge leeftijd heeft bereikt. Hij moet minstens 65 jaar oud zijn geworden.
Lees het artikel: 4,400-year-old lost Egyptian tomb rediscovered with mummy inside.
Lees ook: Czech archaeologists rediscover famous tomb of Egyptian high official.
Lees ook: Czech Egyptologists from CU FA Rediscovered the Tomb of Ptahshepses at Saqqara.
Tentoonstelling over Napoleon in Egypte
Tot en met zondag 14 januari 2024 is de tentoonstelling Egypte, van de Farao’s tot de Generaal te zien in Musée Wellington te Waterloo. Het Wellingtonmuseum neemt u mee naar Egypte van ruim twee eeuwen geleden. Napoleon was nog jong, 28, toen hij begeesterd raakte door het idee van een invasie in Egypte. Hij zag een oude droom tot leven komen. Hij wilde in het voetspoor van Alexander de Grote treden, India op de Britten veroveren en uiteindelijk één groot oosters rijk stichten dat onder zijn gezag de westerse beschaving zou absorberen in een nieuwe cultuur. Zijn plan voor Egypte kreeg de instemming van het Directoire in Parijs, dat hem, de nieuwe leider, in Frankrijk liever kwijt dan rijk was. Napoleon was 29 toen hij in de zomer van 1798 als opperbevelhebber van een indrukwekkend leger Egypte binnenviel. Zijn eerste streven was om met morele steun van Constantinopel de Egyptenaren te ‘bevrijden’ van de onderdrukking door de Mammelukken, een volk van voormalige Turkse slaven, dat berucht en beroemd was om zijn militaire vaardigheden. Maar dat was slechts een begin. Napoleon had 167 savants meegenomen die waren gerekruteerd uit de intellectuele bovenlaag van Frankrijk, onder wie enkele befaamde wetenschappers, kunstenaars, schrijvers en uitvinders. Zij moesten de Egyptenaren laten kennismaken met het licht van de rede, de geneugten van de democratie en recente wetenschappelijke vorderingen. Zo zouden zij een bijdrage leveren aan een nieuwe, in Egypte te vestigen cultuur, die zou uitstromen naar de Oriënt, de droom van Napoleon. Achteraf kan worden vastgesteld dat de Franse geleerden in Egypte meer kennis en inzicht opdeden dan ze er verspreidden. Dompel u onder in het oude Egypte dankzij een tentoonstelling vol voorwerpen uit de oudheid, relikwieën van de Egyptische expeditie en voorstellingen van adembenemende landschappen.
Huub Pragt heeft een cursussyllabus Napoleon in Egypte samengesteld. Deze syllabus kost € 20,- en wordt u digitaal toegezonden in de vorm van een pdf.
Op woensdag 10 januari 2024 vond in het Louis Hartloopercomplex in Utrecht het programma Bekijk Napoleon met Historizon plaats. Huub Pragt gaf daarbij een lezing over Napoleon in Egypte.
Wijn uit het graf van koningin Merneith
![Tijdens de opgraving in het graf van koningin Meret-Neith in Abydos werden 5000 jaar oude wijnkruiken ontdekt - foto - EC Köhler](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/Tijdens-de-opgraving-in-het-graf-van-koningin-Meret-Neith-in-Abydos-werden-5000-jaar-oude-wijnkruiken-ontdekt-foto-EC-Kohler-300x171.jpeg)
Tijdens de opgraving in het graf van koningin Meret-Neith in Abydos werden 5000 jaar oude wijnkruiken ontdekt – foto – EC Köhler
Koningin Merneith (Q) was de zesde vorst van de 1ste dynastie. Ze werd binnen de egyptologie een lange tijd als een mysterieus figuur beschouwd. Maar duidelijk is nu dat ze een vrouw was en de moeder was van koning Den. Toen Djet, de vader en voorganger van Den, overleed, was Den nog te jong om te regeren. Waarschijnlijk trad zijn moeder Merneith daarom op als regentes. Hoeveel jaar ze heeft geregeerd is onbekend, maar ze is de eerste vrouw geweest in het Oude Egypte die machtig genoeg was om als regerend persoon beschouwd te worden. Op een potscherf gevonden in het graf van Den en op fragment 5 van de steen van Palermo staat zij genoemd als ‘moeder van de koning’. Op de potscherf staat ook haar naam tussen alle andere vorsten van de 1ste dynastie.
Op maandag 2 oktober 2023 werd in Abydos officieel bekend gemaakt dat een Duits-Oostenrijks archeologisch team onder leiding van Dr. Christiana Köhler van de Universiteit van Wenen een bijzondere ontdekking heeft gedaan aan het reeds lang bekende graf van koningin Merneith. Men wilde meer te weten komen over deze raadselachtige koningin. Daarom heeft het team haar graf opnieuw grondig bestudeerd. En daar stuitten ze op enkele opmerkelijke vondsten. Zo ontdekten ze er honderden grote wijnkruiken. Enkele van deze kruiken zijn uitstekend bewaard gebleven, met zelfs nog steeds de originele zegels intact. Ze bevatten restanten van wijn die maar liefst 5.000 jaar oud is.
Lees het artikel: Wetenschappers doen opmerkelijke vondst in het graf van mogelijk de allereerste vrouwelijke farao van het oude Egypte.
Lees ook: 5,000-year-old wine unearthed in Egyptian queen’s tomb — behind the ‘exciting’ discovery.
Lees ook: Excavation in Egyptian 1st Dynasty Queen’s Tomb Yields Sealed Wine Jars.
Lees ook: Egypt had an unusually powerful ‘female king’ 5,000 years ago, lavish tomb suggests.
Lees ook: Archaeologists Excavating the Tomb of Egypt’s First Female Pharaoh Found Hundreds of Jars Still Holding Remnants of Wine.
Wat wisten de Egyptenaren over meteorieten?
![Piramideteksten in de piramide van Oenas- foto Victoria Almansa-Villatoro](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/Piramideteksten-in-de-piramide-van-Oenas-foto-Victoria-Almansa-Villatoro-300x225.jpg)
Piramideteksten in de piramide van Oenas- foto Victoria Almansa-Villatoro
Op dinsdag 17 oktober 2023 werd bekend gemaakt dat de Spaanse egyptoloog Victoria Almansa-Villatoro ervan uitgaat dat spreuk PT 257 uit de Piramideteksten bewijst dat de oude Egyptenaren wisten dat ijzerrijke meteorieten uit de ruimte afkomstig zijn. Dat is duizenden jaren voordat Europese wetenschappers tot dezelfde conclusie kwamen.
Lees het artikel: Did Ancient Egyptians Know Meteorites Came From Space?
Lees ook: How did ancient cultures first discover iron? It fell from the sky.
Giftige bijtslangen in het oude Egypte
![Een slang bijt in de nek van een ezel - vignet uit het Dodenboek van Pakerer - Rijksmuseum van Oudheden Leiden](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/pakerer-e1433339389472-300x297.jpg)
Een slang bijt in de nek van een ezel – vignet uit het Dodenboek van Pakerer – Rijksmuseum van Oudheden Leiden
Op maandag 16 oktober 2023 werd bekend gemaakt dat onderzoekers oude klimaatgegevens hebben gecombineerd met ecologische modellen om Egyptische voorstellingen van slangen te identificeren. Wanneer in de oudheid een door een slang gebeten patiënt een Egyptische slangenarts had geraadpleegd, dan had deze arts waarschijnlijk wel een papyrusrol tevoorschijn gehaald die 34 slangen en hun beten beschrijft. Er is namelijk een hiëratisch papyrus bekend met advies over hoe slangenbeten te behandelen. Deze eeuwenoude handleiding wordt beschouwd als een van de eerste medische teksten ter wereld. Het maakt onderdeel uit van zeventien papyri die in het Brooklyn Museum in New York worden bewaard. Charles Edwin Wilbour kocht deze papyri van een boer toen hij in 1893 het eiland Elephantine bij Aswan bezocht. Toen hij in 1896 in een hotel in Parijs stierf, werden zijn bezittingen, waaronder de papyrus met de slangentekst door het hotel opgeslagen. Toen Wilbours eigendommen bijna een halve eeuw later aan zijn familie werden teruggegeven, schonk zijn weduwe de papyri aan het Brooklyn Museum. Sinds de vertaling van de papyrustekst uit de jaren ’60 discussiëren onderzoekers fel over de identiteit van de slangen die erin worden beschreven. Nu hebben onderzoekers een ecologische techniek gebruikt, nichemodellering genaamd, om met zekerheid tien van deze slangen te identificeren. Tegenwoordig zouden Egyptische artsen de boekrol niet erg nuttig meer vinden; van de geïdentificeerde soorten komt er geen enkele nog voor in Egypte.
Lees het artikel: Serpents that bit ancient Egyptians slither into focus.
Replica van de Karnak-koninglijst ingevoegd
![De replica van de Karnak-koningslijst.](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/Karnak-koningslijst-300x243.jpg)
De replica van de Karnak-koningslijst.
Op maandag 16 oktober 2023 werd bekend gemaakt dat het Egyptische Ministerie van Toerisme en Oudheden een replica van de Karnak-koningslijst heeft geïnstalleerd op de oorspronkelijke locatie in de zuidwestelijke hoek van de Achmenoe-tempel van Thoetmoses III te Karnak. De originele Karnak-koningslijst wordt bewaard in het Louvre te Parijs. Al in 1843 werd het naar de Franse hoofdstad overgebracht. De lijst bevat de namen van 61 Egyptische koningen en werd samengesteld tijdens de regering van Thoetmoses III uit de 18de dynastie. Deze koningslijst is zo belangrijk omdat de namen van enkele koningen uit de Eerste en Tweede Tussenperiode niet voorkomen in andere monumentale koningslijsten.
Lees het artikel: In Photos: Egypt installs replica of Karnak King List in Luxor.
Het Anch-Hor Project in Asassif
![Ankh-Hor Project](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/Anch-Hor-Project-300x200.jpg)
Ankh-Hor Project
Anch-Hor was de rentmeester van de Godsvrouw van Amon Nitocris tijdens de 26ste dynastie. Hij was een van de hoogste functionarissen van het Egypte uit de Late Tijd. Zijn graf TT414 in de Asassif behoort tot het type monumentale graven met tempelvormige bovenbouw uit tichelsteen. TT 414 werd in de jaren zeventig opgegraven door een Oostenrijkse missie onder leiding van Manfred Bietak. Het werd gerestaureerd, gepubliceerd en voor het publiek geopend in 1982. Het merendeel van de talrijke vondsten is echter niet gepubliceerd en werd achtergelaten in een magazijn op de site. Het Ankh-Hor Project is in 2018 gestart en staat onder leiding van de egyptologe Julia Budka. Het doel van het project is het onderzoeken en publiceren van al de vondsten die zijn opgegraven in de Oostenrijkse concessie.
Lees hier de blog die is gestart in september 2023: Ankh-Hor Project.
Tentoonstelling over Fayoemportretten
![Fayoemportret - Allard Pierson Amsterdam](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/Fayoemportret-Allard-Pierson-185x300.jpg)
Fayoemportret – Allard Pierson Amsterdam
Vanaf vrijdag 6 oktober 2023 tot en met 25 februari 2024 presenteert het Allard Pierson de tentoonstelling Oog in Oog. De mensen achter mummieportretten. Dit is naar aanleiding van een internationaal onderzoek dat is gestart naar twaalf mummieportretten, waarvan twee uit eigen collectie en tien van partnermusea in Europa. Met behulp van geavanceerde analysetechnieken worden de Fayoemportretten nader onderzocht. Het doel van dit onderzoek is meer te weten te komen over hoe en waar de portretten zijn gemaakt. Het onderzoek is geïnitieerd door het Allard Pierson en vindt plaats in samenwerking met het Netherlands Institute for Conservation, Art & Science (NICAS) en de National Gallery of Art in Washington D.C. De twaalf mummieportretten worden, samen met twintig andere tentoongesteld. Het is de eerste tentoonstelling over Oudegyptische mummieportretten in Nederland.
Lees het artikel: Allard Pierson start internationaal onderzoek naar twaalf mummieportretten.
Artificial Intelligence voor hiërogliefenschrift
![Hieroglyphs AI](https://www.egyptologie.nl/wp-content/uploads/Hieroglyphs-AI-300x243.png)
Hieroglyphs AI
Begin oktober 2023 werd de vernieuwde app Hieroglyphs AI gelanceerd die gebruik maakt van Deep Learning. Dat is een methode binnen de kunstmatige intelligentie (AI) die computers leert gegevens te verwerken op een manier die is geïnspireerd door het menselijk brein. Deep learning-modellen kunnen complexe patronen in afbeeldingen, tekst, geluiden en andere gegevens herkennen om nauwkeurige inzichten en voorspellingen te produceren. Daarmee is het voortaan mogelijk om Egyptische hiërogliefen zowel op foto’s als rechtstreeks van voorwerpen te identificeren. De app toont onmiddellijk de code volgens de Gardiner tekenlijst. Gebruikers van de app kunnen ook zoeken naar herkende hiërogliefencombinaties in het geïntegreerde woordenboek Egyptisch-Engels. De app werkt op basis van de fotocamera van een Android zelfs zonder een internetverbinding. Er is geen registratie of login vereist. Men kan de app gratis downloaden via de Google Play Store. Een iPhone-versie is momenteel nog niet voor handen.